HACCP bir tehlike kontrol yöntemi, ISO 22000 ise bu yöntemi içine alan bir yönetim sistemidir. İkisinin farkı ve hangisinin size uygun olduğu.
Gıda sektöründe iki kavram sıkça aynı anlamda kullanılır: HACCP ve ISO 22000. Birbiriyle yakından ilişkilidirler ama aynı şey değildirler. Kısaca söylemek gerekirse HACCP bir tehlike kontrol yöntemidir, ISO 22000 ise bu yöntemi içine alan bir yönetim sistemi standardıdır.
HACCP nedir?
HACCP (Tehlike Analizi ve Kritik Kontrol Noktaları), gıdadaki biyolojik, kimyasal ve fiziksel tehlikeleri belirleyip kontrol altına alan sistematik bir yaklaşımdır. Yedi temel ilkeye dayanır:
- Tehlike analizi yapmak
- Kritik kontrol noktalarını belirlemek
- Kritik limitleri tanımlamak
- İzleme sistemi kurmak
- Düzeltici faaliyetleri belirlemek
- Doğrulama prosedürlerini oluşturmak
- Kayıt ve dokümantasyon sistemini kurmak
ISO 22000 nedir?
ISO 22000, gıda güvenliği yönetim sisteminin şartlarını tanımlayan uluslararası standarttır. HACCP ilkelerini kapsar, bunlara ön koşul programlarını ve yönetim sistemi yaklaşımını ekler. Üst yönetimin sorumluluğu, iç tetkik, iletişim ve sürekli iyileştirme de sistemin parçasıdır.
Temel farklar
| Konu | HACCP | ISO 22000 |
|---|---|---|
| Niteliği | Tehlike kontrol yöntemi | Yönetim sistemi standardı |
| Odak | Üretimdeki tehlikeler | Tüm gıda güvenliği sistemi |
| Yönetim boyutu | Sınırlı | Liderlik, iç tetkik, gözden geçirme |
| İletişim | Sınırlı | Tedarikçi, müşteri ve yetkililerle iletişim şartları |
Hangisi size uygun?
Küçük bir üretim işletmesi için HACCP planı çoğu zaman ilk adımdır. Ancak zincir marketlere tedarik, ihracat veya büyüme hedefiniz varsa alıcılar genellikle yönetim sistemi düzeyinde güvence arar. Bu durumda ISO 22000 daha kapsamlı bir yanıt verir.
Karar vermeden önce müşterinizin veya hedef pazarınızın hangi belgeyi şart koştuğunu sorun. Mevcut bir HACCP planınız varsa bu çalışma boşa gitmez, ISO 22000 sisteminin temelini oluşturur.
Kimler uygulayabilir?
ISO 22000 yalnız gıda üreticileri için değildir. Ambalaj üreticileri, depolama ve taşıma firmaları, toptan ve perakende satış noktaları ile hazır yemek işletmeleri de gıda zincirinin parçasıdır.
Ayrıntılı bilgi için ISO 22000 Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi sayfamıza bakabilirsiniz.